Tự nhiên trả đũa: Voi không ngà, muỗi đẻ liên tục
Ngày gửi: Thứ sáu, 20:26, 13/5/2011 , lượt xem: 679
Voi không ngà
Một nghiên cứu đăng trên Chuyên san African Journal of Ecology cho thấy, tại miền đông Zambia, sau 20 năm, từ 1969 - 1989, tỷ lệ voi cái không ngà đã tăng từ 10% lên 40% do săn bắn trộm. Tình trạng này cũng xảy ra ở nhiều khu vực khác của châu Phi và ở voi đực. Ở châu Á, nơi nhu cầu sử dụng ngà voi rất lớn và nạn săn bắn trộm đã vượt khỏi tầm kiểm soát của nhiều quốc gia, mọi chuyện còn tồi tệ hơn. Tại Sri Lanka, chỉ còn chưa đầy 5% voi đực có ngà.
![]() |
| Voi không ngà |
Theo các nhà khoa học, voi không có ngà là do một khuyết tật về gen. Thông thường, tỷ lệ này ở voi đực châu Á là khoảng 2 - 5%. Nhưng do voi có ngà bị săn bắn quá nhiều, nên tỷ lệ sống đến khi có thể giao phối ngày càng giảm so với voi không ngà (vốn không bị các nhóm săn trộm nhắm đến do không có giá trị kinh tế). Kết quả tất yếu là sau vài thế hệ, số lượng voi không ngà trong tự nhiên ngày càng tăng.
Muỗi biến đổi gen
Quá trình chọn lọc phi tự nhiên diễn ra dưới sự tác động của con người cũng làm biến đổi đáng kể bộ mặt đại dương. Kích thước trung bình của nhiều loài cá hiện nay đã giảm 20%, trong khi vòng đời của chúng ngắn đi 25%. Cũng do đánh bắt quá mức và chủ yếu nhằm vào các loài cá lớn như cá ngừ, cá mú, nên số lượng các loài này đã giảm đáng kể, trong khi các loài cá nhỏ như cá cơm, cá mòi phát triển mạnh, đe dọa mất cân bằng sinh thái.
Một yếu tố khác tác động không nhỏ đến tự nhiên là quá trình đô thị hóa. Biến đồng cỏ thành phố xá, lấp sông hồ để xây nhà ở, con người đã làm nhiều loài động thực vật biến mất và nhiều loài khác phải tự biến đổi để tồn tại trong môi trường mới. Một ví dụ tiêu biểu là loài muỗi biến đổi gen sống ở các đường ngầm dưới mặt đất. Được phát hiện đầu tiên dưới hệ thống tàu điện ngầm London, loài muỗi này trông giống hệt đồng loại của chúng sống trên mặt đất, nhưng lại có những đặc tính khác thường: sinh sản quanh năm, có thể giao phối trong không gian kín chứ không theo bầy đàn. Ấu trùng của chúng có khả năng tự kiếm đủ thức ăn trong nước nên muỗi cái không cần hút máu trước khi đẻ. Nhưng không vì thế mà chúng "ăn chay". Ngược lại, chúng rất tham ăn, đốt bất cứ loài động vật nào bắt gặp.
Sau nhiều thập kỷ vắng bóng, rệp giường đang bùng phát trở lại trên toàn thế giới. Như nhiều loài ký sinh gây hại khác, rệp giường đã phát triển được khả năng kháng với nhiều loại hóa chất mà con người vẫn dùng để tiêu diệt chúng. Thuốc diệt côn trùng tổng hợp DDT được sử dụng nhiều từ những năm 1940, đến năm 1946 thì phát hiện trường hợp kháng thuốc đầu tiên. Chỉ 20 năm sau đó, số lượng loài miễn nhiễm với hóa chất này đã tăng lên 165.
Chuột, cỏ "nhờn thuốc diệt"
Tình trạng "nhờn thuốc" cũng xuất hiện ở rất nhiều loài sinh vật gây hại khác. Chuột giờ đây không còn sợ warfarin. Thậm chí superwarfarin, thuốc diệt chuột mới ở châu Âu cũng bất lực trước một số loài chuột. Thuốc diệt cỏ atrazine và simazine tỏ ra rất hiệu quả khi mới đưa vào sử dụng (năm 1958). Nhưng chỉ nửa thế kỷ sau, đã có 357 loài cỏ vẫn mọc tốt bời bời dù phun bao nhiêu các hóa chất này. Theo một nhà nghiên cứu Đại học Tây Australia, đây là một "ví dụ tuyệt vời" về khả năng tiến hóa của sinh vật trong quá trình chọn lọc phi tự nhiên do con người gây ra.
Muỗi biến đổi gen
Quá trình chọn lọc phi tự nhiên diễn ra dưới sự tác động của con người cũng làm biến đổi đáng kể bộ mặt đại dương. Kích thước trung bình của nhiều loài cá hiện nay đã giảm 20%, trong khi vòng đời của chúng ngắn đi 25%. Cũng do đánh bắt quá mức và chủ yếu nhằm vào các loài cá lớn như cá ngừ, cá mú, nên số lượng các loài này đã giảm đáng kể, trong khi các loài cá nhỏ như cá cơm, cá mòi phát triển mạnh, đe dọa mất cân bằng sinh thái.
Một yếu tố khác tác động không nhỏ đến tự nhiên là quá trình đô thị hóa. Biến đồng cỏ thành phố xá, lấp sông hồ để xây nhà ở, con người đã làm nhiều loài động thực vật biến mất và nhiều loài khác phải tự biến đổi để tồn tại trong môi trường mới. Một ví dụ tiêu biểu là loài muỗi biến đổi gen sống ở các đường ngầm dưới mặt đất. Được phát hiện đầu tiên dưới hệ thống tàu điện ngầm London, loài muỗi này trông giống hệt đồng loại của chúng sống trên mặt đất, nhưng lại có những đặc tính khác thường: sinh sản quanh năm, có thể giao phối trong không gian kín chứ không theo bầy đàn. Ấu trùng của chúng có khả năng tự kiếm đủ thức ăn trong nước nên muỗi cái không cần hút máu trước khi đẻ. Nhưng không vì thế mà chúng "ăn chay". Ngược lại, chúng rất tham ăn, đốt bất cứ loài động vật nào bắt gặp.
Sau nhiều thập kỷ vắng bóng, rệp giường đang bùng phát trở lại trên toàn thế giới. Như nhiều loài ký sinh gây hại khác, rệp giường đã phát triển được khả năng kháng với nhiều loại hóa chất mà con người vẫn dùng để tiêu diệt chúng. Thuốc diệt côn trùng tổng hợp DDT được sử dụng nhiều từ những năm 1940, đến năm 1946 thì phát hiện trường hợp kháng thuốc đầu tiên. Chỉ 20 năm sau đó, số lượng loài miễn nhiễm với hóa chất này đã tăng lên 165.
Chuột, cỏ "nhờn thuốc diệt"
Tình trạng "nhờn thuốc" cũng xuất hiện ở rất nhiều loài sinh vật gây hại khác. Chuột giờ đây không còn sợ warfarin. Thậm chí superwarfarin, thuốc diệt chuột mới ở châu Âu cũng bất lực trước một số loài chuột. Thuốc diệt cỏ atrazine và simazine tỏ ra rất hiệu quả khi mới đưa vào sử dụng (năm 1958). Nhưng chỉ nửa thế kỷ sau, đã có 357 loài cỏ vẫn mọc tốt bời bời dù phun bao nhiêu các hóa chất này. Theo một nhà nghiên cứu Đại học Tây Australia, đây là một "ví dụ tuyệt vời" về khả năng tiến hóa của sinh vật trong quá trình chọn lọc phi tự nhiên do con người gây ra.
Theo Bee
• Gấu hoang dã lên tem và bưu thiếp của Việt Nam
• Chiếu phim nhằm bảo vệ hổ ở Việt Nam
• 'Địa ngục động vật' giữa Bangkok
• Những con gấu khốn khổ ở Việt Nam trên báo Mỹ
• Người nhường đất cho hổ
• Huy động quân đội bảo vệ tê giác ở Nam Phi
• Voi rừng bị thảm sát ở châu Phi
• Tìm được 'vợ' cho tê giác quý hiếm Sumatra
• Phát hiện gấu ngựa yếm trắng quý hiếm ở Quảng Ngãi
• Hơn 20 con tê giác bị giết hại ở Zimbabwe
• Chiếu phim nhằm bảo vệ hổ ở Việt Nam
• 'Địa ngục động vật' giữa Bangkok
• Những con gấu khốn khổ ở Việt Nam trên báo Mỹ
• Người nhường đất cho hổ
• Huy động quân đội bảo vệ tê giác ở Nam Phi
• Voi rừng bị thảm sát ở châu Phi
• Tìm được 'vợ' cho tê giác quý hiếm Sumatra
• Phát hiện gấu ngựa yếm trắng quý hiếm ở Quảng Ngãi
• Hơn 20 con tê giác bị giết hại ở Zimbabwe
• Tái “định cư” toàn cầu các loài quý hiếm
• Thả rùa về biển Cù Lao Chàm
• Khởi tố 3 người bán ngà voi Beck khăm
• Vận chuyển trái phép mèo rừng đi tiêu thụ
• Hình ảnh mới nhất về đàn bò tót tại VQG Cát Tiên
• “Bẫy” được hình ảnh 12 cá thể hổ Sumatra
• Tìm thấy con rùa độc nhất Việt Nam
• Động vật quý hiếm bị bán nhiều tại suối cá thần
• Phát hiện rùa quý tại Lang Biang
• Tìm thấy báo sahara quý hiếm
• Thả rùa về biển Cù Lao Chàm
• Khởi tố 3 người bán ngà voi Beck khăm
• Vận chuyển trái phép mèo rừng đi tiêu thụ
• Hình ảnh mới nhất về đàn bò tót tại VQG Cát Tiên
• “Bẫy” được hình ảnh 12 cá thể hổ Sumatra
• Tìm thấy con rùa độc nhất Việt Nam
• Động vật quý hiếm bị bán nhiều tại suối cá thần
• Phát hiện rùa quý tại Lang Biang
• Tìm thấy báo sahara quý hiếm




